19 December Wednesday
ഏക‌്താര

സംഗീതവും സഞ്ചാരവും

മുകുന്ദനുണ്ണിUpdated: Sunday May 27, 2018
സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലേക്ക‌് വാതിൽ തുറക്കുന്ന മുഹൂർത്തങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് സഞ്ചാരം. സംഗീതവും കൂടെ പോരുന്നെങ്കിൽ പിന്നെ  അതിരുകളില്ല ഒന്നിനും. സംഗീതവും സഞ്ചാരവും ചേരുമ്പോഴുണ്ടാകുന്ന ലഹരി, ഒരുപക്ഷേ പറഞ്ഞറിയിക്കാനാകില്ല. കേരളത്തിലെ സ്വാതന്ത്ര്യപ്രേമികൾ സഞ്ചാരികളായ ഗായകരെ കേട്ടറിഞ്ഞെങ്കിലും മനസ്സിൽ കുടിയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. സഞ്ചരിക്കുന്ന ഗായകരുടെ അർപ്പണബോധം സ്വന്തംജീവിതത്തെ ഒരു ഗാനമായി പരിണമിപ്പിക്കുന്നതായി കാണാം.
 
പാടിക്കൊണ്ടിരിക്കെ പാട്ടവസാനിക്കുന്നതുപോലെ ജീവിച്ചുതീരുന്നവരാണ് അവർ. പുണെയ‌്ക്കടുത്ത‌്  പാണ്ഡുരംഗ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ രേഖകളിൽ പരമഹംസ ഗോവിന്ദദാസ പാടിക്കൊണ്ടിരിക്കെ മരണപ്പെട്ടതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അവധൂതഗായകനായ അദ്ദേഹം കേരളീയനായ ഷഡ്കാല ഗോവിന്ദമാരായിരുന്നു (1798‐1843).  ചരിത്രത്തിന്റെ ചില രേഖകളെ ലോലമായി സ‌്പർശിച്ചുപോകുന്ന കഥകളിലാണ് ഗോവിന്ദമാരാരുടെ ജീവിതചിത്രമുള്ളത്.
 
 സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഗായകനായാണ് ചരിത്രവും കഥകളും രാമമംഗലത്തുകാരനായ ഗോവിന്ദമാരാരെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്.  കർണാട്ടിക‌് സംഗീതത്തിലെ ത്രിമൂർത്തികളിലൊരാളായി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ത്യാഗരാജസ്വാമിയെ അദ്ദേഹം കാണാൻ പോയതായി രേഖയുണ്ട്. ത്യാഗരാജസ്വാമിയുടെ ജീവചരിത്രം രചിച്ച, അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേരിട്ടുള്ള ശിഷ്യന്മാരായ, വലാജ്‌പേട്ട വെങ്കിടരമണ ഭാഗവതരും തഞ്ചാവൂർ രാമറാവുവും കൃഷ്ണസ്വാമി ഭാഗവതരും സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന താളിയോലകൾ പ്രൊഫ. സാംബമൂർത്തി പരിശോധിച്ചെഴുതി: മാരാർ അതി അതി വിളംബിത കാലത്തിൽ (വളരെ കുറഞ്ഞ വേഗതയിൽ, ഒന്നാം കാലം) പാടാൻ തുടങ്ങി. ഇത്രയും വിളംബിത കാലത്തിൽ പാടിത്തുടങ്ങിയതെന്തിന് എന്ന് അവിടെയുള്ളവർ അത്ഭുതപ്പെട്ടു. പക്ഷേ, താളത്തിന്റെ കാലപ്രമാണത്തിലുള്ള കൃത്യത ഏവരെയും അമ്പരപ്പിച്ചു. പിന്നീട് അതിവിളംബിത കാലത്തിൽ (രണ്ടാം കാലം) പാടാൻ തുടങ്ങി. തുടർന്ന് വിളംബിതം (മൂന്നാം കാലം), മധ്യമ കാലം (നാലാം കാലം), ദ്രുത കാലം (അഞ്ചാം കാലം), അതിദ്രുത കാലം (ആറാം കാലം) എന്നീ വേഗതകളിൽ പാടി. അഞ്ചാം കാലത്തിലുള്ള ആലാപനത്തിന്റെ വേഗം സദസ്യരെ അത്ഭുതസ്തബ്ധരാക്കി.  ആറാം കാലത്തിലെ ലയസമ്പത്ത് തിരിച്ചറിഞ്ഞ് ത്യാഗരാജസ്വാമിയും വിസ്മയംപൂണ്ടു.
 
കാൽവിരലുകൾക്കിടയിൽ ഉറപ്പിച്ച ഇടയ്ക്ക ഒരു കൈകൊണ്ട് വായിച്ചും മറ്റേ കൈകൊണ്ട് ഏഴ് തന്ത്രികളുള്ള തംബുരു മീട്ടിയുമാണത്രേ അദ്ദേഹം പാടിയത്.  മാരാർ പാടിക്കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ത്യാഗരാജസ്വാമി ശിഷ്യരോട് ‘എന്തരോ മഹാനു ഭാവുലു' ആലപിക്കാൻ പറഞ്ഞതായാണ് രേഖയിലുള്ളത്. അതായത്, ആ കൃതി മുമ്പുതന്നെ രചിക്കപ്പെടുകയും ശിഷ്യർ അത് വേണ്ടത്ര പരിശീലിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട് എന്നർഥം.   പ്രചരിച്ചുവരുന്ന കഥ  മാരാരെ ആദരിച്ചുകൊണ്ട് ത്യാഗരാജസ്വാമി തത്സമയം ആ കൃതി രചിക്കുകയായിരുന്നു എന്നാണ്.  
 
അക്കാലത്ത് സംഗീതത്തെ അങ്ങേയറ്റം പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ച സ്വാതിതിരുനാളിനെ രാമമംഗലത്തുകാരൻ സന്ദർശിക്കാതിരിക്കാൻ ഇടയില്ല.  ആ കഥ ഇപ്രകാരം: ഗോവിന്ദമാരാരെപ്പറ്റി കേട്ടറിഞ്ഞ് സ്വാതിതിരുനാൾ അദ്ദേഹത്തെ പാടാൻ ക്ഷണിച്ചു. രാത്രിസദസ്സ്.  ‘പുരാനീർ' രാഗം പാടാനായിരുന്നു രാജാവ് ആവശ്യപ്പെട്ടത്.  പ്രഭാതമാണ് ആ രാഗത്തിന് യോജിച്ച സമയം. രാജാവിന്റെ ആജ്ഞയല്ലേ! മാരാർ പാടാൻ തുടങ്ങി.  അൽപ്പനേരം കഴിയുമ്പോഴേയ്ക്കും പ്രഭാതത്തിന്റെ കുളിർമ രാത്രിയിൽ പടരുന്നതായി സദസ്യർക്ക് അനുഭവപ്പെട്ടു. സന്തുഷ്ടനായ രാജാവ് മാരാർക്ക് ഏഴ‌് തന്ത്രികളുള്ള (പൊതുവിൽ നാല‌് തന്ത്രികളാണ്) തംബുരു സമ്മാനിച്ചു. പിന്നീട് ആ തംബുരു മീട്ടി അദ്ദേഹം ലോകംചുറ്റി.
 
ത്യാഗരാജസന്നിധിയിൽ പാടിയ ഷഡ്കാല സംഗീതത്തിന്റെ പ്രകൃതം എന്തായിരുന്നുവെന്ന് നമുക്ക് ഊഹിക്കാനേ കഴിയൂ. സംഗീതത്തിന്റെ പരിശോധിക്കാവുന്ന ചരിത്രം തുടങ്ങുന്നത് റെക്കോഡിങ് സാങ്കേതികതയുടെ ആവിർഭാവത്തോടെയാണ്.  വരച്ചുവച്ച ചിത്രവും പുരാതന ശിൽപ്പങ്ങളും നമുക്ക് ഏത് കാലത്തും പോയി കാണാം. പക്ഷേ, പണ്ട് പാടിപ്പോയ പാട്ടുകൾ വീണ്ടും കേൾക്കാൻ വഴിയില്ല. അതുകൊണ്ട് ആ ഷഡ്കാല ആലാപനത്തിന്റെ സ്വഭാവം എന്തെന്ന് വിശദീകരിക്കുക അസാധ്യം.  
 
ഏകാന്ത സഞ്ചാരിയായ ഗായകനാകാൻ മാരാരെ എന്തായിരിക്കും പ്രേരിപ്പിച്ചത്?  സാമൂഹ്യ സാഹചര്യങ്ങൾക്കപ്പുറത്ത് സ്വാതന്ത്ര്യവാഞ‌്ഛ തന്നെയായിരിക്കാം പ്രേരണ.  കാരണം, വ്യവസ്ഥയുടെ ബലി സ്വാതന്ത്ര്യമാണ്.  ആധിപത്യത്തിന്റെയും ചെറുത്തുനിൽപ്പിന്റെയും സംഘർഷം നിറഞ്ഞതാണ് വ്യവസ്ഥീകരണപ്രക്രിയ. സംഗീതത്തിന്റെ വ്യവസ്ഥീകരണത്തിലും സർഗശേഷിയുള്ളവർ കുതറിമാറും. വ്യവസ്ഥയുടെ വീട് വിട്ടാൽ പിന്നെ സഞ്ചാരമാണ്.
 
സഞ്ചാരം വടക്കെ ഇന്ത്യയിലെത്തിയപ്പോൾ ഗോവിന്ദമാരാർ ഒരു രാജകൊട്ടാരത്തിൽ കച്ചേരി ആസ്വദിച്ചതിനെക്കുറിച്ച് ഒരു കഥയുണ്ട്.  അവിടെ ആസ്വാദകർ ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കാൻ പാടില്ല. നിയമം തെറ്റിച്ചാൽ ശിക്ഷ വിധിക്കേണ്ടത് ഗായകനാണ്. മനോഹരമായ ഈണപ്രകാശനങ്ങൾ കേട്ടാൽ ‘വ്വാ' എന്ന് അറിയാതെ പറഞ്ഞുപോകുന്ന സ്വഭാവം മാരാർക്കുണ്ടായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് പൊതുവേദിയിൽനിന്ന് മാറി ഒരു മണ്ഡപത്തിൽ ഒളിച്ചിരുന്നാണ് അദ്ദേഹം പാട്ട് കേട്ടത്. മാരാർ ആസ്വാദനത്തിൽ മതിമറന്നിരിക്കുമ്പോൾ ഗായകൻ വിചിത്രമായ ഒരു ഈണം ആവിഷ്‌കരിച്ചു. മാരാർ അറിയാതെ ‘വ്വാ' എന്നു പറഞ്ഞുപോയി.  ഉടൻ ഭടന്മാർ ശബ്ദംകേട്ട ദിക്കിൽനിന്ന് ആളെ പിടിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു. രാജാവ് ഗായകനോട് ശിക്ഷ വിധിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു. അപ്പോൾ ഗായകൻ പറഞ്ഞു, ‘ഈ ആസ്വാദകൻ ഒരു മഹാനായ സംഗീതജ്ഞനായിരിക്കണം.  കാരണം, അദ്ദേഹത്തിനുമാത്രമേ ആ ഈണാവിഷ്‌കാരത്തിന്റെ ഭംഗി മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുള്ളൂ. അതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ പാരിതോഷികങ്ങൾ നൽകി ആദരിക്കുക.'
 
unni.mukundan@gmail.com
പ്രധാന വാർത്തകൾ
Top